MAANDAG 13 MAART | 22:00 | €5,-

Regisseur Jafar Panahi

Cast Nargess Mamizadeh, Maryiam Palvin Almani, Mojgan Faramarzi

Lengte 90 minuten

Jaar 2000

Taal Perzisch

Ondertiteling Engels

De eerste minuten van het neorealistische filmdrama Dayereh of The Circle (2000) zijn tekenend. Vrouwen- en babygekrijs: “gelukkig” is het maar een bevalling. Al snel blijkt dat het geslacht van het geboren kindje verkeerd is voorspeld: de Iraanse Solmaz krijgt toch geen zoontje. Zo’n vergissing is lullig voor westerse ouders die een blauwgroene garderobe hebben aangeschaft, maar funest in Iran. Er heerst dan ook paniek onder de familieleden in het ziekenhuis. De familie van de vader zal hem na dit nieuws ongetwijfeld dwingen van Solmaz te scheiden.

Via het ziekenhuis stroomt de film een tikkeltje traag voort: de zus van Solmaz loopt buiten toevallig twee vrouwen tegen het lijf, waarna de camera hen volgt in hun poging naar Azerbeidzjan te vluchten. Op dezelfde toevallige manier neemt Panahi ons mee langs andere vrouwelijke personages die allemaal te maken krijgen met bizarre restricties vanuit familie en regering. Opvallend is de afwezigheid van muziek, maar ook van stilte. In plaats daarvan weerklinkt continu het typische geluid van een Arabische stad: gepraat, getoeter, gebed.

The Circle won een Gouden Leeuw op het Internationale Filmfestival van Venetië, maar is verboden in Iran. Dit omdat regisseur Jafar Panahi niet alleen filmmaker, maar ook fel criticus is van het regime aldaar. Sinds 2010 heeft hij “huisarrest” nadat hij ervan werd beschuldigd de Iraanse regering te ondermijnen met zijn werk. Panahi heeft nog steeds een verbod om films te maken. Maar, zoals we het mogen verwachten van een filmactivist, laat hij zich de lens niet afdekken en maakte stiekem Closed Curtain (2013) en Taxi (2015).

Panahi weet in deze film de verschillende vormen van onderdrukking samen te vatten die voor veel Iraanse vrouwen normaal is. Het schichtige karakter van de hoofdpersonages toont treurig maar realistisch hun ingesleten en hardnekkige gevoel van minderwaardigheid. Vrouw zijn is in Iran nog altijd een van de grootste zonden.

thecircle
thecircle2
thecircle3