Exhibits augustus ’15 – Sjećam Se (Ik herinner me)

In Nederland wordt het publieke debat over de oorlog in Bosnië-Herzegovina gedomineerd door juridische en verantwoordelijkheidsvraagstukken verbonden aan de gefaalde vredesmissie van de VN in Srebrenica. Tot op vandaag is het niet gelukt om de Nederlandse overheid de herdenking van de genocide in Srebrenica, die jaarlijks op 11 juli in Den Haag plaatsvindt, officieel te erkennen. Naast deze publieke ceremonie bestaan er echter talloze individuele perspectieven van Bosnisch-Nederlandse mensen op herdenken in de breedste zin van het woord: door het delen van verhalen van vóór, tijdens én na de oorlog. In de fototentoonstelling Sjećam Se // Ik herinner me delen enkele Bosnisch-Nederlandse jongeren twintig jaar na het einde van de oorlog in woord en beeld persoonlijke herinneringen uit hun geboorteland en reflecteren zij op het herdenken van de oorlog. Zij zijn allemaal geboren in Joegoslavië, als kind gevlucht naar Nederland en opgegroeid met dierbare én pijnlijke herinneringen aan de Bosnische cultuur en geschiedenis. Toch zijn zij bovenal individuen met hun eigen herinneringen, perspectieven en toekomstdromen.

De tentoonstelling is onderdeel van een lopend onderzoeksproject van Laura Boerhout, promovendus aan de Universiteit van Amsterdam. Laura deed de afgelopen jaren onderzoek naar de verwerking van het Bosnische oorlogsverleden, in Bosnië en Nederland, en is betrokken bij verschillende NGO’s die oorlogserfgoed en herinneringen aan de geschiedenis bespreekbaar maken in het (buitenschoolse) onderwijs en het publieke debat. Deze tentoonstelling laat slechts enkele van de verhalen zien die zij voor haar lopende onderzoeksproject verzamelt. Voor deze fototentoonstelling werkte zij samen met fotografe Claudia Heinermann. Claudia werkt voornamelijk aan lang lopende documentaire fotoprojecten, die veelal gerelateerd zijn aan de gevolgen van recente gewapende conflicten en genocides. Ze werkte in landen als Bosnië, Rusland, Litouwen en Rwanda en publiceerde onder andere het fotoboek ‘Enduring Srebrenica’ in 2012 over naoorlogs Srebrenica, nu ook in het NIOD. Instituut voor Oorlogs-, Holocaust en Genocidestudies te zien van 26 juni tot 12 augustus.

Met dit project laten de makers zien hoe de oorlog in Bosnië op individueel niveau herdacht wordt in Nederland, hoe een jongere generatie omgaat met het oorlogsverleden en hoe verdriet én veerkracht doorwerkt in verhalen. Ze hopen hiermee een brug te slaan tussen diverse verhalen in Nederland over de oorlog, een meer inclusieve vorm van herdenken te ondersteunen en jonge Bosnische-Nederlanders een stem in het publieke debat te geven. Het project wordt gefinancierd door het vfonds en Foundation Open Society Institute, in samenwerking met Humanity in Action.